Su Altı Dünyasının Kahramanları: Bulanık Suda Takımın Gücüyle Besleniyorlar

Tıpkı kalabalık bir kulüpteki gençlerin bağırması veya el hareketleriyle iletişim kurması gibi, dikenli çilli balıklar (Gasterosteus aculeatus) da grup halinde daha iyi beslenebilmek için sosyal davranışlarını değiştirebilirler. Bu küçük balıklar, bulutlu suda yiyecek bulmak için yüzme şekillerini bile değiştirebiliyor. Bu ilginç bulgular, Proceedings of the Royal Society B dergisinde yayınlanan bir çalışmada ayrıntılarıyla anlatılıyor.

Dünya genelinde sekiz farklı dikenli çilli balığı türü biliniyor. Bu küçük balıklar, Kuzey Yarımküre’nin tatlı su kaynaklarından, tuzlu denizlere ve hatta Arktik Okyanusu’na kadar geniş bir alanda yaşarlar. Ortalama yedi santimetreye kadar büyüyebilen bu balıklar, sırtlarında bulunan iki ila on altı adet dikenle tanınırlar.

Yaşadıkları ortamlar, tuzlu denizlerden tatlı göllere kadar büyük farklılıklar gösterdiği için, suyun berraklığı da değişebilir. Suyun bulanıklığı, balçık, yosun veya silt gibi küçük parçacıkların varlığıyla oluşur. Bu durum doğal bir süreç olsa da, tarım, madencilik, inşaat ve diğer faaliyetlerden kaynaklanan kirlilikler, dünya genelindeki nehirlerde ve kıyı sularında suyun bulanıklığını artırarak görüş mesafesini azaltmaktadır. Bu durum, dikenli çilli balıkları gibi sucul hayvanların yiyeceklerini, arkadaşlarını veya düşmanlarını görmekte zorlanmasına neden olabilir.

“Şu anda, bölgemizde sıcak ve kurak dönemlerin ardından şiddetli yağışlar yaşanıyor, bu da nehirlerimizin ve akarsularımızın ani olarak bulanık ve turbid suyla dolmasına neden oluyor,” diye açıklamalarda bulunan

Bristol Üniversitesi’nden davranışsal ekolog Dr. Sean Rands, “Balıkların bu büyük değişikliklere uyum sağlayabilmesi güzel bir durum” dedi.

Bu çalışmada, araştırmacılar üç dikenli çilli balığının suyun bulanıklığına nasıl tepki verdiğini gözlemlediler ve yiyeceklerin aniden ortaya çıktığında hangi yöne yüzdüklerini not ettiler.

Daha bulanık suda, balıkların yiyeceğe doğru yüzmek için daha uzun süre aldıkları tespit edildi. Ancak, hem berrak hem de bulutlu suda, daha büyük gruplardaki bireylerin yiyeceğe daha hızlı tepki verdiği gözlemlendi.

Dikenli çilli balıklarının birlikte hareket etme şeklinin de yiyeceğe olan tepkilerini etkilediği belirlendi. Bulanık suda yaşayan küçük gruplar, aynı yönde yakın bir şekilde yüzdüklerinde yiyeceğe daha hızlı ulaştılar. Buna karşılık, berrak suda yaşayan daha büyük balık gruplarının koordinasyonu, grubun tepki süresini yavaşlattı.

Yiyeceklerin ortaya konulmasından önce, bulanık suda yaşayan balıklar genellikle birbirine daha yakın durdu, hareketlerini daha senkronize etti ve yakındaki grup üyelerinin davranışlarına daha istekli bir şekilde yanıt verdi.

Araştırmacılara göre, bu sonuçlar, dikenli çilli balıklarının suyun berraklığının azalmasıyla oluşan zorlukları telafi etmek için işbirliği ve koordinasyonu artırarak başa çıkabildiklerini göstermektedir.

“Beklenmedik bir yiyecek parçasını suya koyduğumuzda, su bulanık olduğunda balıkların onu bulmakta daha uzun süre harcadıkları tespit edildi. Bu durum mantıklı ve farklı suda yaşayan türlerde de gözlemlenmiştir,” diye ekleyen çalışmanın ortak yazarı ve davranışsal ekolog Christos Ioannou. “Ancak, dikenli çilli balıklarının bu zorluğun üstesinden gelmek için yüzme davranışlarını değiştirebildiklerini görmek heyecan vericiydi. Grupları daha koordineli hale geldi, balıklar özellikle kötü koşullarda birbirine çok yakın hareket etti ve senkronize oldu. Bu da grubun yiyeceği daha hızlı bulmasını sağladı.”

Bu gelişmiş sosyal davranış, dikenık çilli balıklarının bulanık ortamlarda yaşamın getirdiği zorlukların üstesinden gelmelerine ve fırsat olduğunda yemek bulmak için daha iyi tepki vermelerine yardımcı olabilir.

“Kuralların hayvanların karşılaştığı zorluklara yanıt olarak değişebildiğini görmek, bu küçük balıkların insanların evlerine neden olduğu değişikliklere karşı bazı ek numaralara sahip olduğunu gösterdiği için rahatlatıcıdır,” diye ekleyen Rands.