Ferhat Çelebi
Haber Bilim araştırma ve bilimsel analiz heyeti üyesi.
Kuantum fiziği ile kişisel gelişim söylemini eşleştiren tüm iddialar, terminolojik hırsızlığa dayanıyor. “Gözlemci etkisi” tabiri kuantum mekaniğinde bilinçle değil, fiziksel bir etkileşimle ilgili: bir fotonu ölçmek için dedektörün fotonla enerji alışverişi yapması gerekir, yani “bilinç gerçeği yaratır” yorumu deney düzeneğine hiç uymaz. Süperpozisyon ve dolanıklık gibi kavramlar makroskopik nesnelerde dekoherans nedeniyle nanosaniyeler içinde yıkılır; insan beyni ise ışınsal derecede sıcak ve ıslak bir ortam, yani kuantum koheransını koruyamayacak kadar gürültülü bir sistem. Dolayısıyla “düşüncenle gerçeği oluştur” iddiasının fiziksel bir mekanizması yok; bu, kuantum terimlerinin popülerleştirilmiş ama anlamsız biçimde ödünç alınması.
Pratik risk kısmı işin asıl tehlikeli yanı. Çekim yasası inananlar için kanıtlanan psikolojik yanlımlar devreye giriyor: onay yanlı
Haber Bilim araştırma ve bilimsel analiz heyeti üyesi.
Okutarak mobil cihazınızda açın